Opatrunki hydrokoloidowe – czym są? Kiedy stosować? Jak zakładać? Jak często zmieniać?

Przeczytano 19 351 razy
10 Komentarze
(5)
 

Czas czytania: 5 min.

Opatrunki hydrokoloidowe (inaczej plastry hydrokoloidowe) to nowoczesne opatrunki aktywne, które nie tylko zabezpieczają ranę, ale także czynnie oddziałują na jej środowisko wewnętrzne, przyspieszając gojenie. Kiedy stosować opatrunki hydrokoloidowe? Jak je zakładać? Podpowiadamy.

Co to są opatrunki hydrokoloidowe (plastry koloidalne)?

Opatrunki hydrokoloidowe (inaczej plastry hydrokoloidowe lub plastry koloidalne) to opatrunki na rany o unikalnej budowie. Składają się one z pianki poliuretanowej i warstwy hydrokoloidowej, która pęcznieje w kontakcie z raną, uwalniając żel wiążący wysięk i obumarłą skórę.

Opatrunki hydrokoloidowe wchłaniają nadmierny wysięk z rany i zamykają go w postaci żelu. Ten typ opatrunku zapobiega nadmiernemu wysychaniu oraz zakwasza środowisko rany, tworząc nieprzyjazne warunki dla bakterii, natomiast przyjazne dla komórek układu immunologicznego i tkanki łącznej, które biorą udział w procesie odbudowy zniszczonych tkanek.

Inne zalety opatrunków hydrokoloidowych to:

  • brak ryzyka uszkodzenia nowopowstałych tkanek podczas zmiany opatrunku;
  • łatwe dopasowanie do ciała oraz możliwość docinania zgodnie z potrzebami;
  • ochrona skóry przed uszkodzeniami związanymi z tarciem;
  • ochrona zakończeń nerwowych i co za tym idzie, załagodzenie dolegliwości bólowych;
  • w przypadku modeli wykonanych z przezroczystej folii – możliwość łatwej obserwacji procesu gojenia się rany.

WARTO WIEDZIEĆ: opatrunki hydrokoloidowe działają w sposób aktywny i wielowymiarowy. Tradycyjne opatrunki wysuszają ranę i prowadzą do powstawania strupa oraz blizn, tymczasem opatrunki hydrokoloidowe, nie dość, że zapewniają ochronę, to jeszcze przyspieszają proces gojenia. Plastry koloidalne wspierają naturalny proces powstawania nowych tkanek, jednocześnie chroniąc delikatną skórę przed uszkodzeniami spowodowanymi tarciem oraz zabrudzeniami i drobnoustrojami.

Kiedy stosować plastry hydrokoloidowe na rany?

Plastry hydrokoloidowe są zalecane do ran z niewielkim lub umiarkowanym wysiękiem. Stosuje się je do ran, które nie zostały zainfekowane, np. z tkanką martwiczą, a także przy odleżynach I-III stopnia, owrzodzeniach, oparzeniach oraz ranach powierzchownych.

Z opatrunków hydrokoloidowych można korzystać w domu (w celu zabezpieczenia trudno gojących się ran, np. owrzodzeń lub oparzeń). Są one powszechne również w:

  • opiece długoterminowej – plastry koloidalne są wskazane dla osób leżących, podopiecznych placówek opiekuńczych, z trudno gojącymi się ranami;
  • praktyce lekarskiej – plastry koloidalne są zalecane dla pacjentów z trudno gojącymi się ranami odleżynowymi, owrzodzeniami lub ranami pooperacyjnymi o niewielkim wysięku.

Opatrunki hydrokoloidowe mogą być przystosowane do leczenia ran w miejscach narażonych na tarcie, takich jak pięta lub biodra. Tego typu plastry koloidalne stosuje się np. przy leczeniu stopy cukrzycowej o umiarkowanym wysięku. Niektóre modele dostępne na rynku mogą być stosowane jako opatrunek wtórny, natomiast inne występują w postaci pasty, którą należy nałożyć na sączącą się ranę.

Przeciwwskazaniem do stosowania opatrunków hydrokoloidowych są;

  • oparzenia III stopnia;
  • owrzodzenia tętnicze;
  • rany kiłowe;
  • rany gruźlicze;
  • rany grzybicze;
  • rany szarpane z zakażeniem,
  • ukąszenia.

Jak zakładać i zdejmować opatrunki hydrokoloidowe?

Opatrunek hydrokoloidowy należy nakładać na rany, które zostały uprzednio zdezynfekowane i osuszone jałową gazą. Plaster hydrokoloidowy należy dopasować do rozmiaru rany tak, aby obejmował on także margines skóry nieuszkodzonej (około 2–3 cm).

Po maksymalnie 7 dniach konieczne jest, aby wymienić opatrunek hydrokoloidowy. Jak zdjąć ten typ opatrunku? W tym celu trzeba lekko nacisnąć skórę i w ten sposób podważyć brzegi opatrunku. Następnie można delikatnie odkleić plaster hydrokoloidowy i gdy wszystkie jego krawędzie już nie przylegają do skóry, zdjąć go zupełnie.

W aptekach i sklepach ze sprzętem medycznym są dostępne opatrunki hydrokoloidowe, które da się łatwo przyciąć do pożądanego rozmiaru, a nawet dopasować do rany pod względem kształtu. Ich wewnętrzna warstwa jest samoprzylepna, dzięki czemu nie ma potrzeby, aby stosować dodatkowe mocowanie na ranie. Dodatkowo są one wodoodporne i można z nich korzystać podczas kąpieli.

W Matopat24.pl, poza klasycznymi opatrunkami hydrokoloidowymi jest także dostępna hydrokoloidowa pasta do ran sączących się. Wyrób medyczny nakłada się bezpośrednio na ranę i następnie pokrywa opatrunkiem wtórnym. Pasta wypełnia ranę, dzięki czemu opatrunek hydrokoloidowy przylega lepiej do jej powierzchni.

Jak często zmieniać opatrunki hydrokoloidowe?

W przypadku plastrów koloidalnych zmiana opatrunku przebiega rzadziej niż gdyby zastosowano tradycyjny opatrunek. Opatrunek hydrokoloidowy należy zmienić pomiędzy 2 a 6 dniem od momentu założenia, gdy u rannego zaobserwowano nadmierny wysięk. Podczas zmiany opatrunku można zaobserwować żółty żel o przykrym zapachu – wydzielinę można usunąć poprzez przepłukanie rany solą fizjologiczną lub środkiem antyseptycznym, wraz z postępem gojenia powinno być jej coraz mniej.

Czy plastry na odleżyny są refundowane?

Opatrunek przeciwodleżynowy hydrokoloidowy podlega refundacji NFZ. Przysługuje ona każdemu pacjentowi, który ma aktualne ubezpieczenie zdrowotne i dysponuje zleceniem wystawionym przez lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, lekarza dowolnej specjalności, fizjoterapeutę, pielęgniarkę lub położną
Plastry na odleżyny refundowane to np. opatrunki Medisorb H marki Matopat (producentem jest TZMO). Ich cena bez refundacji wynosi około 7,00 złotych za sztukę (dotyczy rozmiaru 10 x 10 cm), z refundacją (gdy opatrunek został przepisany na przewlekłe owrzodzenia — jedynie 2,30), natomiast jeśli u pacjenta zdiagnozowano genetycznie uwarunkowaną chorobę, pęcherzowe oddzielanie się naskórka (Epidermolysis bullosa), cena z refundacją wynosi jedynie 0,28 złotych. Poziom odpłatności można sprawdzić na recepcie uzyskanej od lekarza. W przypadku opatrunków o większym rozmiarze (15 x 15 cm, 20 x 20 cm) ceny są nieznacznie wyższe..

Najczęściej zadawane pytania

Co to są plastry hydrokoloidowe?

Plastry hydrokoloidowe (inaczej opatrunki hydrokoloidowe) to opatrunki na rany o unikalnej budowie i właściwościach. Plastry zbudowane z pianki poliuretanowej i warstwy hydrokoloidowej zapewniają ranie ochronę przed niekorzystnymi czynnikami zewnętrznymi oraz działają aktywnie, przyspieszając gojenie. W kontakcie ze skórą warstwa hydrokoloidowa opatrunku pęcznieje i uwalnia żel, który wiąże nadmierny wysięk, a jednocześnie zabezpiecza miejsce zranienia przed nadmiernym wysychaniem.

Kiedy stosować opatrunki hydrokoloidowe?

Opatrunki hydrokoloidowe są zalecane w leczeniu ran umiarkowanie wydzielających. Lekarz może je przepisać na odleżyny II stopnia, owrzodzenia, oparzenia II stopnia, a także inne przewlekłe, wolno gojące się rany i otarcia. Plastry hydrokoloidowe mogą pozostawać na ranie nawet do 7 dni, po tym czasie konieczna jest wymiana opatrunku na nowy.

Jak działają opatrunki hydrokoloidowe?

Opatrunki hydrokoloidowe izolują ranę termicznie oraz tworzą wilgotne środowisko, sprzyjające regeneracji zniszczonych tkanek. Jednocześnie dzięki naturalnym właściwościom biopolimerów tworzących plastry, bakterie, obumarłe tkanki oraz nadmierny wysięk są wiązane w ranie w postaci żelu. W przypadku opatrunków hydrokoloidowych wykonanych z przezroczystej folii można cały czas obserwować proces gojenia się rany.

Czy opatrunki hydrokoloidowe można stosować na odleżyny?

Tak, opatrunku hydrokoloidowe służą do stosowania na odleżynach, jednak tylko tych umiarkowanie wydzielających. Lekarz może je przepisać na odleżyny przechodzące ze stopnia III w II. Poza odleżynami II stopnia, plastry hydrokoloidowe są polecane także do opatrywania owrzodzeń, oparzeń II stopnia oraz innych przewlekłych, wolno gojących się ran o umiarkowanym wydzielaniu.

UWAGA! Artykuł został opublikowany w celach informacyjnych. Zawarte w nim informacje nie mają na celu zastąpienia indywidualnej porady medycznej udzielanej przez lekarza. Przed zastosowaniem się do porad medycznych zawartych w serwisie należy skonsultować się z lekarzem.

 
Specjalistka ds. treści internetowych o tematyce medycznej, w tym w szczególności dotyczących różnych chorób, ich przyczyn, objawów oraz sposobów prewencji i leczenia. Absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, gdzie uzyskała specjalizację Biolog – Antropolog. Kiedy nie pracuje z contentem dla branży medycznej, prowadzi zajęcia z antropologii biologicznej dla dzieci, młodzieży, studentów i osób dorosłych.

Komentarze

  • Napisał: Danuta On 2023-01-27
    Ocena:
    5.0

    Moja mama ma obrzeki na lydkach ( jest po udarze ale chodzi ) , Dzisiaj zdejmując jej pieluchę zahaczylam o jej Ludkę paznokciem. Zrobiłam małą rankę, z której polała się krew a teraz jej wypływa woda. Czy mogę użyc plastra hydrocolloid dressings dr.max

    Odpowiedź Joanna On 2023-01-30 Pani Danuto, opatrunki hydrokoloidowe stosowane są głównie w przypadku ran umiarkowanie wydzielających. Utrzymują wilgotne środowisko rany, przyspieszając proces gojenia się i tworzą barierę dla bakterii. Wskazany przez Panią opatrunek wydaje się być odpowiedni wobec rany na nodze Pani mamy, ale mimo to zalecam skonsultować swój wybór z lekarzem.

  • Napisał: Iwona On 2023-01-07
    Ocena:
    5.0

    Dzień dobry. Mam ranę na kostce w wyniku miejscowego niedokrwienia spowodowanego obrzękiem. Przez 4 tygodnie utrzymywał się wysiek. Teraz uległ zmniejszeniu. Czy to dobrze? Od początku stosuje granuflex. Czy zmienić opatrunek na inny. Jeśli tak to jaki. Dziękuję za odpowiedź.

    Odpowiedź Joanna On 2023-01-09 Pani Iwono, mniejszy wysięk jest oznaką postępującego gojenia się rany, a więc opatrunek spełnił swoją rolę. Przed zmianą opatrunku na inny model polecam jednak, aby ranę obejrzał lekarz lub inna wykwalifikowana osoba.

  • Napisał: Julia On 2022-12-24
    Ocena:
    5.0

    Dzień dobry , czy przed założeniem Granuglexu trzeba ogrzać w dłoniach ?
    Dziękuję

    Odpowiedź Joanna On 2022-12-27 Pani Julio, jeśli pyta Pani o opatrunek Granuflex to, zgodnie z ulotką producenta, przed nałożeniem na ranę powinno się go ogrzać pomiędzy dłońmi.

  • Napisał: Krystyna On 2022-12-18
    Ocena:
    5.0

    Czy mozna używać tego opatrunku na lekkie poparzenie tłuszczem w domu chodzi o dlon Pozdrawiam.

    Odpowiedź Joanna On 2022-12-21 Pani Krystyno, poleciłabym raczej opatrunek hydrożelowy, np. Aqua-Gel (https://www.matopat24.pl/opatrunek-hydrozelowy-aqua-gel-5-szt_4592-8880#) lub BurnTec (https://www.matopat24.pl/burntec-opatrunek-hydrozelowy-ratunkowy_4724-15026#). Taki opatrunek nie przywiera do rany, pozwala skórze oddychać i przyspiesza gojenie. Jeśli rana jest poważna, warto skonsultować jej stan z lekarzem.

  • Napisał: Angelika On 2022-11-13
    Ocena:
    5.0

    Miałam otwarta ranę pod piersią po operacji powiększenia piersi, Pani doktor przepisała mi te plastry natomiast one bardziej otworzyły mi rane. Czy tak powinno byc?

    Odpowiedź Joanna On 2022-11-18 Pani Angeliko, powinna Pani skonsultować swoje objawy z lekarzem. Opatrunki hydrokoloidowe utrzymują wilgotne środowisko rany, zapewniając optymalne warunki do ich gojenia, a finalnie przyspieszając ten proces. Wewnętrzna warstwa opatrunku w kontakcie z wydzieliną z rany pęcznieje i zmienia się w miękki żel, wiążąc ze sobą wysięk i obumarłą skórę. Docelowo zwiększone pod opatrunkiem ciśnienie wpływa na zahamowanie wydzielania i powolne zasklepianie się rany.

  • Napisał: Joasia On 2022-02-04
    Ocena:
    5.0

    Mama ma cienka i pergaminowa skórę na łydkach.Jak zdejmować opatrunek, żeby tej skóry nie uszkodzić.

    Odpowiedź Joanna On 2022-02-04 Pani Joasiu, w tej sprawie warto poradzić się specjalisty, który obejrzy nogi Pani mamy. Aby opatrunek lepiej odklejał się od skóry wypróbować produkty ułatwiające ten proces, np. spray Stick Off marki Chiesi, spray Tape Remover marki Mueller lub aerozol Niltac marki Convatec.

  • Napisał: Agnieszka B On 2021-11-26
    Ocena:
    5.0

    Witam,
    Po skleroterapii zrobiły mi się na nogach bolace rany z wysiekiem czy mogę stosować te plastry lub pastę aby rany zagoiły się,? Czy opatrunek zakłada się strona z klejem do skóry? Tak jest przynajmniej w opisie wyjaśnione

    Odpowiedź Joanna On 2021-11-30 Pani Agnieszko, zalecam konsultację z lekarzem, który oceni, czy obecny stan ran na nogach pozwala na zastosowanie opatrunków hydrokolodowych. Plastry dedykowane są ranom z niewielkim i umiarkowanym wysiękiem, dlatego nie powinny wystąpić przeciwskazania do ich użycia w Pani przypadku. Jeśli producent poleca przykładanie plastra klejącą stroną do góry, proszę postępować zgodnie z instrukcją.

  • Napisał: Edyta On 2021-11-22
    Ocena:
    5.0

    Czy mogę zastosować plaster na rane, po amputacji opuszki palca ? Rana świeża bez szwów. Po amputacji opatrunek z maści na sorze i teraz musze wymieniać opatrunki...

    Odpowiedź Joanna On 2021-11-23 Pani Edyto, w Pani przypadku stosowanie opatrunku w postaci maści (np. Granuflex) jest jak najbardziej zasadne. Może Pani dodatkowo stosować opatrunki hydrokoloidowe, jednak proszę uprzednio skonsultować ten pomysł z lekarzem.

  • Napisał: Mag On 2021-11-19
    Ocena:
    5.0

    Czy opatrunek można stosować na rany z szwami?

    Odpowiedź Joanna On 2021-11-19 Wszystko zależy od rodzaju zastosowanych szwów. Proszę skonsultować swoje wątpliwości z lekarzem.

  • Napisał: Ewa Chudzińska On 2021-11-04
    Ocena:
    5.0

    Czy strona klejąca opatrunku ma przylegać bezpośrednio do rany

    Odpowiedź Joanna On 2021-11-04 Pani Ewo, strona klejąca nie powinna dotykać rany.

Zadaj pytanie lub napisz komentarz

Zadaj pytanie autorowi artykułu lub skomentuj go